In de nieuwe cao horeca hebben we verbeterde afspraken gemaakt over meer- en overwerk en de compensatie ervan. Hoe zat het ook alweer en wat is er nu veranderd?
In de horeca werken we met een jaarurensystematiek. Je spreekt samen met je werkgever af hoeveel uren je op jaarbasis moet werken, maar de invulling en verdeling van deze uren over het jaar kan verschillen. Zo werk je bijvoorbeeld in de drukke zomerperiode en feestdagen vaak meer dan in rustigere periodes.
Het aantal uren dat je moet werken op jaarbasis wordt vastgesteld per referteperiode. Dit is een periode van 12 aaneengesloten maanden. Deze periode is meestal gelijk aan een kalenderjaar of vakantiejaar. Je werkgever mag een afwijkende periode van 12 maanden toepassen, maar dat moet dan wel voor al je collega’s gelden en het moet vermeld staan in je arbeidsovereenkomst.
De normale arbeidstijd in de horeca bedraagt 1.976 uur per referteperiode en gaat uit van een gemiddelde arbeidsduur van 38 uur per week (fulltime). Gedurende deze periode mag je werkgever plussen en minnen. Aan het einde van de referteperiode maakt je werkgever vervolgens de balans op.
Minuren, meeruren en overwerk
- Minuren zijn uren die je per referteperiode minder hebt gewerkt dan dat je op basis van jouw arbeidsovereenkomst zou moeten werken, maar die je wel uitbetaald hebt gekregen.
- Meeruren zijn de uren die je, op verzoek van je werkgever, méér hebt gewerkt per referteperiode dan je bent overeengekomen.
- Werk je op verzoek van je werkgever per referteperiode meer dan de normale arbeidstijd (1.976 uur per jaar) dan is sprake van overwerk.
Compensatie minuren, meeruren en overwerk
Minuren komen aan het einde van de referteperiode te vervallen, tenzij de oorzaak van de minuren bij jou ligt. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer je jezelf te weinig inroostert. Deze minuren moeten dan uiterlijk binnen drie maanden na afloop van de referteperiode worden ingehaald. Als je uitgaat van een referteperiode per kalenderjaar betekent dit dat deze minuren per 1 april 2025 zijn komen te vervallen.
Meeruren en overwerk worden binnen drie maanden na afloop van de referteperiode gecompenseerd in tijd voor tijd. Is dat niet mogelijk? Dan moet je werkgever elk meer- of overwerkuur tegen 100% van het uurloon uitbetalen uiterlijk in de maand daarop. Dit betekent dat eventuele meer- of overwerkuren opgebouwd over heel 2024 in vrije tijd gecompenseerd moeten zijn vóór 1 april 2025. Is dat niet gelukt, dan moet je werkgever de meer- of overwerkuren in april uitbetalen.
Nieuwe afspraken in de cao 2025/2026
Meer zeggenschap opnemen van tijd voor tijd uren
Heb je tijd voor tijd uren opgebouwd als gevolg van meer- of overwerk? Dan mag je een verzoek doen bij je werkgever om die uren op te nemen. Dit verzoek moet wel op tijd worden gedaan. In ieder geval voordat het rooster wordt gemaakt en minimaal drie weken van tevoren, zodat hier rekening mee gehouden kan worden bij het maken van het dienst- en werkrooster. Een werkgever mag het verzoek alleen weigeren als dit problemen geeft voor het werk in het bedrijf, zoals bij bedrijven die afhankelijk zijn van seizoenen.
Begrenzing meeruren en overwerk
Je werkgever kan jou binnen de referteperiode niet verplichten meer dan 10% aan overwerk of meerwerk te verrichten. Komt het totaal aantal extra gewerkte uren boven de 10% uit, dan mag je een verzoek tot meer- of overwerk weigeren. Wil je wel meer werken, dan mag dat uiteraard.
Voor arbeidsovereenkomsten met een omvang van minder dan 1.040 uur per referteperiode geldt een afwijkend maximum van 104 uur aan meerwerk. Komt het totaal aantal meeruren hierboven? Dan mag je een verzoek tot meeruren weigeren.
Je werkgever is verantwoordelijk voor een goede inroostering en het bijhouden van een urenregistratie. Toch is het slim om je gewerkte uren tijdens een referteperiode zelf ook bij te houden. Zo houd je inzicht in je eigen uren.
Verwacht je veel extra te werken? Denk dan op tijd na wanneer je jouw tijd voor tijd uren wil opnemen, en wanneer je niet meer verplicht kunt worden tot over- of meerwerk. Maak je juist veel minuren? Bespreek dit dan op tijd met je werkgever en vraag om meer ingeroosterd te worden.
Het bijhouden en controleren van je gewerkte uren kan lastig zijn. Daarom heeft De Horecabond het urenregistratieboekje ontwikkeld. Hierin houd je eenvoudig je uren, pauzes, verlofuren, ziektedagen en eventuele minuren bij.